De opmars van Facelia

Wanneer je eropuit trekt om te gaan schilderen, probeer dan alles wat je voor je ziet te vergeten; een boom, een huis, een veld, of wat dan ook.
Denk alleen: hier is een blok paars, daar een rechthoek roze, ginds een streep geel, en schilder het precies zoals het er voor jou uitziet, de exacte kleur en vorm.

[ Claude Monet, Frans impressionistisch schilder | 1840 – 1926 ]

Mocht ik over enig schildertalent beschikken, dan zou ik thans een blok paars op doek zetten. Een gigantisch blok paars, zelfs. Helaas ben ik slechts in het diepst van mijn gedachten een schilder, en dan vooral van het soort dat aan de slag gaat op plafonds, muren en deuren.
Ach, nóg een talent erbij zou misschien iets teveel van het goeie zijn, pleeg ik vervolgens te denken.

Afgelopen zaterdag hield ik halt bij een uitgestrekt veld vol paarse bloemen. Het was zo overweldigend dat het al vanop tientallen meters afstand mijn aandacht trok.
De wind stuurde gedurig wild golvende banen door de bloemenzee waardoor de aren grillig permoveerden als waren het woeste baren. Alleen een akker vol bloeiend vlas kan qua majestueuze schoonheid tippen aan wat hier te bewonderen viel. Impressionant, kortom, vooral begin oktober, de maand die specialiter geassocieerd wordt met verval.
Driewerf helaas dat ik nog steeds niet over mijn nieuwe camera beschik, zodat u het met veeleer belabberde shots zult moeten stellen die zwaar afbreuk doen aan de ware schoonheid van het schouwspel:

Dat de herfst vol verrassende praal zit, behoeft geen betoog. Doch deze oversized bloemenweide is uiteraard geen willekeur der natuur doch slechts een weloverwogen zet van de grondbezitter in kwestie. Deze landbouwer (m/v) heeft gekozen voor groenbemesting door zijn veld in te zaaien met Facelia (Phacelia tanacetifolia).
Naast de esthetische kant van een dergelijke actie (Facelia is een uitermate fraai eenjarig bloempje dat ook in de tuin je reinste blikvanger is) wordt hiermee tevens de instandhouding van de bijenpopulatie geruggesteund. Facelia heeft op bijen namelijk dezelfde aantrekkingskracht als een rode lap op een stier.

Gewassen die als groenbemesting worden gezaaid, zorgen voor verrijking van de bodem en voorkomen verlies van mineralen door uitspoeling. Bedoeling is om de groenbemesting te zaaien op plaatsen die zijn vrijgekomen na het oogsten van een perceel. Als er geen directe nateelt volgt, wordt het perceel rechtstreeks in volle grond ingezaaid vanaf april tot half augustus. Later zaaien kan ook nog, maar zulks levert dan helaas geen bloemen meer op.

Met groenbemesting wordt – even uw volle aandacht, moestuiniers! – voorkomen dat:

– onkruid zich volop kan ontwikkelen;
– nuttige voedingsstoffen/mineralen verloren gaan door onder meer uitspoeling;
– het peil van het organische stofgehalte in de bodem afneemt;
– het bodemleven en de structuur van de bodem erop achteruitgaat;
– ziektes of problemen, zoals aantasting door aaltjes, om zich heen kunnen grijpen. Ook Tagetes/Afrikaantjes, zoals u ze ongetwijfeld herkent op de onderstaande twee foto’s, zijn op dat vlak sterke strijdkrachten.
Vlinderbloemige groenbemesters zorgen tevens voor extra stikstof.

Meestal wordt de groenbemesting voor of tijdens de bloei gemaaid en in de bodem verwerkt als voedingsstof. Groenbemesting kan echter ook ná de bloei worden ondergewerkt; hierdoor komt er meer organische stof maar minder stikstof in de bodem.
Belangrijk is wel om Facelia en Afrikaantjes – en zulks geldt overigens voor alle groenbemesters – te verwerken vóór ze zaad vormen.

[ Foto’s: Menck | Twaait – Locaties: Sint-Michiels, Brugge (foto’s 1 & 2), eigen tuin (foto 3) en Ichtegem (foto’s 4 & 5) ]

  1. Heidi

    Hier kleuren de velden in de buurt nu ook zo. Ik zie niet graag geel en oranje in eigen tuin, onze moestuin is nu paars op de lege plekken. Ik heb daar niks voor moeten doen, want ik liet -luie tuinier als ik ben- de Phacelia vorig jaar heel zijn levenscyclus afwerken, massale zaadvorming incluis.

    Like

    • Menck

      Veel landbouwers verkiezen elkaar snel afwisselende teelten. En dan is zo’n prachtig kleurrijk veld uitgesloten, natuurlijk.
      Het zou inderdaad fijn zijn mocht de agrarische wereld wat vaker opteren voor deze fraaie groenbemester in plaats van kunstmest.

      Like

  2. Kakel

    Je zult maar in de gelukkige omstandigheden verkeren dat er een veld vol vlas in je nabijheid bevindt. Ik zou er dagelijks te vinden zijn, zó mooi blauw vind ik het! En dan heeft het ook nog zoveel nut, om sprakeloos van te worden. Dat zouden veel meer landbouwers m/v 😉 moeten doen. Het veld vol Afrikaantjes vind ik ook mooi, heel fleurig maar ik heb een wel heel bijzondere hekel aan dat bloemetje. Dat heeft niets met Afrika of zijn bewoners te maken.
    Wat een geweldige Ach, nóg een talent erbij zou misschien iets teveel van het goeie zijn
    Lieve groet

    Like

    • Menck

      Volgend jaar plaats ik zeker foto’s van een bloeiend vlasveld op mijn blog. Ik woon namelijk in de streek van de vlastelers.
      Afrikaantjes verafschuw ik ook, maar in de moestuin worden ze getolereerd wegens hun nuttige eigenschappen.

      Like

  3. Billy

    ik heb jaren geleden, voordat er gras gezaaid werd, onze tuin nog bezaaid met mosterdzaad. Daar kwamen ook mooie gele bloemen aan, die dan ondergespit werden als groenbemesting.
    Verder geen ambities als moestuinier… 😉

    Like

    • Menck

      Gele mosterd wordt inderdaad ook vaak aangewend als groenbemester. Je kan het zaad bovendien nog heel laat op het jaar zaaien (tot zowat begin oktober).

      Like

  4. zem

    Het is een schitterend gezicht, deze velden. En het is ook goed, deze tussencultuur.
    Al blijft het natuurlijk wel een agro-industriële monocultuur…

    Like

  5. Affodil

    Mooimooimooi! Maar dan deze bedenking: waarom moet het weer iets zijn wat niet streek-eigen is? Afkomstig uit Californië, en – zoals alle andere streekvreemde culturen – een risico voor onze eigen flora. Dat het een zegen is voor de bijen is maar ten dele een pleister op de wonde. Dat het de bedoeling is om het goedje onder te werken vóór de zaadzetting is wat het is: een goede bedoeling. Op het examen waren mijn antwoorden dat ook, maar …

    Desondanks: die eerste foto eens uitsnijden zodat er alleen facelia te zien is, over de hele breedte, maar slechts een banner hoog. Mooi effect! Vooral omdat het paars niet egaal verdeeld is.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.